ปัญหาน่าปวดหัวของบริษัท เมื่อพนักงานทุจริตโกงบริษัท แต่บอกว่า “ไม่มี ไม่หนี ไม่จ่าย” นายจ้างทำอย่างไรได้บ้างตามกฎหมาย?

ในโลกของการทำธุรกิจ สิ่งหนึ่งที่ผู้ประกอบการหรือองค์กรไม่อยากให้เกิดขึ้นมากที่สุดคือ การทุจริตภายในองค์กรจากพนักงาน เพราะความเสียหายไม่ได้มีเพียงเรื่องเงินเท่านั้น แต่ยังส่งผลกระทบต่อความน่าเชื่อถือ ระบบการทำงาน และบรรยากาศภายในบริษัทอีกด้วย หลายกรณีเมื่อบริษัทตรวจพบว่ามีพนักงานทุจริต เช่น ยักยอกเงินบริษัท นำทรัพย์สินบริษัทไปใช้ส่วนตัว หรือทำธุรกรรมทางการเงินโดยมิชอบ เมื่อถูกจับได้กลับตอบเพียงว่า “ไม่มี ไม่หนี ไม่จ่าย” ทำให้หลายองค์กรเกิดคำถามว่านายจ้างสามารถทำอะไรได้บ้างตามกฎหมาย?

บทความนี้จากสำนักงานกฎหมายวงศกรณ์จะพาไปทำความเข้าใจแนวทางทางกฎหมายที่นายจ้างสามารถดำเนินการได้ หากพบว่าพนักงานกระทำการทุจริตหรือโกงบริษัท

ปัญหาการทุจริตของพนักงานในองค์กร

ปัญหาการทุจริตของพนักงานเป็นเรื่องที่เกิดขึ้นในหลายองค์กร ไม่ว่าจะเป็นธุรกิจขนาดเล็ก กลาง หรือขนาดใหญ่ ตัวอย่างพฤติกรรมที่พบได้บ่อย เช่น

  • พนักงานยักยอกเงินบริษัท
  • พนักงานปลอมเอกสารทางบัญชี
  • พนักงานนำทรัพย์สินของบริษัทไปขายหรือใช้ส่วนตัว
  • พนักงานนำข้อมูลบริษัทไปใช้เพื่อประโยชน์ส่วนตัว
  • พนักงานร่วมมือกับบุคคลภายนอกเพื่อโกงบริษัท

เมื่อบริษัทตรวจพบการกระทำเหล่านี้แล้ว สิ่งที่ยากที่สุดคือการเรียกคืนความเสียหาย โดยเฉพาะในกรณีที่พนักงานปฏิเสธความรับผิดชอบ หรือกล่าวว่า “ไม่มี ไม่หนี ไม่จ่าย”

หากพนักงานโกงบริษัท นายจ้างสามารถทำอะไรได้บ้าง?

เมื่อบริษัทพบว่ามีพนักงานกระทำการทุจริต นายจ้างสามารถดำเนินการได้หลายแนวทางตามกฎหมาย ได้แก่

1. การดำเนินการทางวินัยและเลิกจ้าง ตามกฎหมายแรงงาน หากพนักงานกระทำความผิดร้ายแรง เช่น ทุจริตต่อหน้าที่ นายจ้างมีสิทธิเลิกจ้างโดยไม่ต้องจ่ายค่าชดเชยได้

การทุจริตถือเป็นความผิดร้ายแรงที่ทำให้ความไว้วางใจระหว่างนายจ้างกับพนักงานหมดไป ดังนั้นบริษัทสามารถดำเนินการเลิกจ้างได้ทันที แต่ควรมีหลักฐานที่ชัดเจนเพื่อป้องกันการถูกฟ้องร้องกลับในภายหลัง

2. การดำเนินคดีอาญา หากการกระทำของพนักงานเข้าข่ายความผิดทางอาญา เช่น ยักยอกทรัพย์, ฉ้อโกง, ปลอมแปลงเอกสาร ฯลฯ นายจ้างสามารถแจ้งความดำเนินคดีอาญาต่อพนักงานได้ โดยพนักงานอาจต้องรับโทษตามกฎหมาย เช่น จำคุก ปรับ หรือทั้งจำทั้งปรับ

การดำเนินคดีอาญาจะเพิ่มแรงกดดันให้ผู้กระทำผิดต้องรับผิดชอบต่อความเสียหายที่เกิดขึ้น

3. การฟ้องคดีแพ่งเพื่อเรียกค่าเสียหาย

แม้ว่าพนักงานจะพูดว่า “ไม่มี ไม่หนี ไม่จ่าย” แต่นายจ้างยังสามารถฟ้องคดีแพ่งเพื่อเรียกค่าเสียหายได้

หากศาลมีคำพิพากษาให้พนักงานต้องชดใช้ค่าเสียหาย บริษัทสามารถดำเนินการตามกฎหมาย เช่น ยึดทรัพย์, อายัดบัญชีธนาคาร, บังคับคดี

ดังนั้นคำพูดว่า “ไม่จ่าย” ไม่ได้หมายความว่าจะไม่ต้องรับผิดตามกฎหมาย

4. การรวบรวมหลักฐานก่อนดำเนินคดี

สิ่งสำคัญที่สุดก่อนดำเนินคดีกับพนักงานคือการรวบรวมหลักฐานให้ครบถ้วน เช่น เอกสารทางบัญชี, หลักฐานการโอนเงิน, อีเมลหรือข้อความ, กล้องวงจรปิด, พยานบุคคล

หลักฐานเหล่านี้จะเป็นสิ่งสำคัญในการพิสูจน์ว่าพนักงานได้กระทำความผิดจริง

ความเสี่ยงของบริษัทหากไม่ดำเนินการทางกฎหมาย

หลายองค์กรเลือกที่จะปล่อยผ่าน เพราะไม่อยากเสียเวลาในการดำเนินคดี แต่ในความเป็นจริง การไม่ดำเนินการใด ๆ อาจทำให้เกิดผลเสีย เช่น

1. พนักงานคนอื่นอาจทำตาม

2. บริษัทสูญเสียเงินหรือทรัพย์สินเพิ่มขึ้น

3. ความน่าเชื่อถือขององค์กรลดลง

4. ระบบควบคุมภายในขององค์กรอ่อนแอ

ดังนั้นเมื่อพบว่าพนักงานทุจริตบริษัทควรดำเนินการอย่างจริงจัง

วิธีป้องกันปัญหาพนักงานโกงบริษัท

นอกจากการแก้ปัญหาแล้ว องค์กรควรมีมาตรการป้องกัน เช่น

  • จัดทำระบบตรวจสอบบัญชี
  • แยกหน้าที่การทำงานด้านการเงิน
  • มีระบบอนุมัติหลายขั้นตอน
  • ตรวจสอบการทำธุรกรรมเป็นระยะ

มาตรการเหล่านี้สามารถลดความเสี่ยงจากการทุจริตของพนักงานได้อย่างมาก

ทำไมควรปรึกษาทนายความเมื่อพบพนักงานทุจริตในบริษัท?

การดำเนินคดีกับพนักงานที่ทุจริตไม่ใช่เรื่องง่าย เพราะต้องเกี่ยวข้องกับทั้งกฎหมายแรงงาน กฎหมายอาญา และกฎหมายแพ่ง โดยทนายความสามารถดำเนินการได้ในหลายด้าน เช่น วิเคราะห์ข้อกฎหมาย, ตรวจสอบหลักฐาน, วางกลยุทธ์ทางคดี, ดำเนินการแจ้งความ, ฟ้องร้องเรียกค่าเสียหาย เป็นต้น
การมีทนายความดูแลตั้งแต่ต้นจะส่งผลให้บริษัทสามารถดำเนินการได้อย่างถูกต้องตามกฎหมาย และลดความเสี่ยงในการถูกฟ้องกลับได้

ปัญหาพนักงานทุจริตเกิดได้ทุกบริษัท แต่อยู่ที่วิธีจัดการขององค์กร ปรึกษาเราได้ทันที

ปัญหาพนักงานทุจริตในองค์กรเป็นเรื่องที่สามารถเกิดขึ้นได้กับแทบทุกบริษัท ไม่ว่าจะเป็นธุรกิจขนาดเล็ก กลาง หรือขนาดใหญ่ อย่างไรก็ตาม สิ่งสำคัญไม่ได้อยู่ที่ว่าบริษัทจะพบปัญหานี้หรือไม่ แต่อยู่ที่ว่าองค์กรมีแนวทางการจัดการและการดำเนินการตามกฎหมายอย่างไรเมื่อเกิดเหตุขึ้น หากบริษัทมีระบบการตรวจสอบที่ดี รวบรวมพยานหลักฐานอย่างรอบคอบ และดำเนินการตามขั้นตอนทางกฎหมายอย่างถูกต้อง ก็จะสามารถปกป้องผลประโยชน์ขององค์กรและลดความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นได้ สำหรับบริษัทหรือองค์กรที่กำลังเผชิญปัญหาพนักงานทุจริตหรือโกงบริษัท สามารถปรึกษาและขอคำแนะนำทางกฎหมายได้ที่สำนักงานกฎหมายวงศกรณ์ เพื่อหาแนวทางแก้ไขปัญหาและดำเนินการตามกฎหมายได้อย่างมีประสิทธิภาพ ปรึกษาปัญหาพนักงานทุจริตคลิก >>ติดต่อเรา<<

พบพนักงานในบริษัทไปรับงานให้บริษัทคู่แข่ง นายจ้างควรทำอย่างไร และมีสิทธิทางกฎหมายแค่ไหน?

ปัญหาด้านบุคลากรถือเป็นหนึ่งในความเสี่ยงสำคัญที่องค์กรและบริษัทต้องเผชิญอยู่เสมอ โดยเฉพาะในยุคปัจจุบันที่การแข่งขันทางธุรกิจสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง หนึ่งในกรณีที่สร้างความกังวลให้นายจ้างเป็นอย่างมาก คือ การพบว่าพนักงานของตนเองไปรับงาน หรือให้บริการกับบริษัทอื่นที่เป็นคู่แข่งทางการค้า ไม่ว่าจะเป็นการรับงานลักษณะเดียวกัน การให้คำปรึกษา การขายข้อมูล หรือการทำงานนอกเวลาที่อาจส่งผลกระทบต่อผลประโยชน์ของบริษัทเดิม

คำถามสำคัญคือ กรณีเช่นนี้ นายจ้างสามารถดำเนินการอะไรได้บ้าง และควรจัดการอย่างไรให้ถูกต้องตามกฎหมายเพื่อไม่ให้บริษัทตกเป็นฝ่ายเสียเปรียบ หรือดำเนินการผิดพลาดจนเกิดข้อพิพาทตามมาในภายหลัง

การที่พนักงานไปรับงานกับบริษัทคู่แข่ง ผิดกฎหมายหรือไม่?

คำตอบของคำถามนี้ ไม่สามารถตอบได้ว่า “ผิด” หรือ “ไม่ผิด” โดยทันที แต่ต้องพิจารณาจากหลายปัจจัยร่วมกัน ได้แก่

1.ลักษณะงานที่พนักงานรับไปทำ

oเป็นงานประเภทเดียวกับงานของบริษัทหรือไม่

oเป็นงานที่อาจแย่งลูกค้า หรือแข่งขันโดยตรงกับนายจ้างหรือไม่

2.ตำแหน่งหน้าที่ของพนักงาน

oเป็นพนักงานระดับบริหาร ผู้จัดการ หรือพนักงานที่เข้าถึงข้อมูลสำคัญหรือไม่

oมีหน้าที่เกี่ยวข้องกับกลยุทธ์ ลูกค้า ราคา หรือข้อมูลลับของบริษัทหรือไม่

3.ข้อสัญญาในสัญญาจ้างงาน

oมีเงื่อนไขห้ามทำงานซ้อน (Non-Moonlighting)

oมีข้อตกลงห้ามแข่งขัน (Non-Competition Clause)

oมีข้อตกลงรักษาความลับ (Confidentiality / NDA) หรือไม่

หากพนักงานรับงานกับคู่แข่งโดยฝ่าฝืนข้อตกลงในสัญญาจ้าง หรือกระทำการที่ขัดต่อหน้าที่ความซื่อสัตย์สุจริตต่อนายจ้าง ย่อมอาจถือเป็นการกระทำผิดสัญญา หรือผิดวินัยแรงงานได้

ความเสี่ยงที่นายจ้างอาจได้รับจากกรณีนี้

การที่พนักงานทำงานให้กับคู่แข่ง อาจก่อให้เกิดความเสียหายกับบริษัทในหลายด้าน เช่น

  • ข้อมูลภายในรั่วไหล เช่น รายชื่อลูกค้า ราคา กลยุทธ์ทางธุรกิจ
  • การแย่งลูกค้าหรือโอกาสทางการค้า
  • ความขัดแย้งทางผลประโยชน์ (Conflict of Interest)
  • ความเสียหายต่อชื่อเสียงและความน่าเชื่อถือขององค์กร
  • ส่งผลกระทบต่อขวัญกำลังใจของพนักงานคนอื่นในบริษัท

ดังนั้น นายจ้างไม่ควรมองข้ามพฤติกรรมลักษณะนี้ เพราะอาจนำไปสู่ความเสียหายที่ยากจะแก้ไขในระยะยาว

เมื่อพบหรือมีข้อสงสัยว่าพนักงานไปรับงานกับบริษัทคู่แข่ง นายจ้างควรดำเนินการอย่างรอบคอบและเป็นขั้นตอน ดังนี้

1.  ตรวจสอบข้อเท็จจริงให้ชัดเจน

o    ตรวจสอบหลักฐาน เช่น เอกสาร การสื่อสาร พยานบุคคล

o    หลีกเลี่ยงการตัดสินจากข่าวลือหรือความรู้สึกเพียงอย่างเดียว

2.  ตรวจสอบสัญญาจ้างและระเบียบบริษัท

o    พิจารณาว่าสัญญาจ้างมีข้อห้ามหรือเงื่อนไขใดบ้าง

o    ตรวจสอบข้อบังคับเกี่ยวกับการทำงานนอกเวลาและผลประโยชน์ทับซ้อน

3.  เรียกพนักงานมาชี้แจงอย่างเป็นทางการ

o    เปิดโอกาสให้พนักงานได้ชี้แจงข้อเท็จจริง

o    บันทึกการพูดคุยเป็นลายลักษณ์อักษรเพื่อใช้เป็นหลักฐาน

4.  พิจารณามาตรการทางวินัย

o    ตักเตือนเป็นหนังสือ

o    ลงโทษทางวินัยตามระเบียบบริษัท

o    หรือในกรณีร้ายแรง อาจพิจารณาเลิกจ้างตามกฎหมายแรงงาน

การดำเนินการทุกขั้นตอนควรเป็นไปอย่างเป็นธรรม โปร่งใส และสอดคล้องกับกฎหมายแรงงาน เพื่อป้องกันไม่ให้บริษัทถูกฟ้องกลับในภายหลัง

นายจ้างสามารถฟ้องร้องได้หรือไม่?

ในบางกรณี หากพิสูจน์ได้ว่าพนักงาน

  • ละเมิดสัญญาจ้าง
  • เปิดเผยหรือใช้ข้อมูลลับของบริษัท
  • กระทำการแข่งขันโดยไม่เป็นธรรม

นายจ้างอาจมีสิทธิฟ้องร้องเรียกค่าเสียหาย หรือขอให้ศาลมีคำสั่งคุ้มครองชั่วคราวเพื่อยับยั้งการกระทำดังกล่าวได้ อย่างไรก็ตาม การดำเนินคดีต้องอาศัยการวางแผนทางกฎหมายและพยานหลักฐานที่รัดกุม

การป้องกันปัญหาพนักงานรับงานให้กับบริษัทคู่แข่ง ไม่ควรเริ่มต้นเมื่อเกิดปัญหาแล้วเท่านั้น แต่ควรเป็นส่วนหนึ่งของระบบบริหารจัดการองค์กรตั้งแต่ต้น นายจ้างที่วางแผนและกำหนดแนวทางอย่างรอบคอบ จะสามารถลดความเสี่ยงทางกฎหมายและรักษาผลประโยชน์ของบริษัทได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยมีแนวทางสำคัญดังต่อไปนี้

1. การร่างสัญญาจ้างงานที่รัดกุมและครอบคลุม
สัญญาจ้างงานถือเป็นเครื่องมือทางกฎหมายที่สำคัญที่สุดในการกำหนดความสัมพันธ์ระหว่างนายจ้างและลูกจ้าง นายจ้างควรให้ความสำคัญกับการร่างสัญญาที่ชัดเจน ครอบคลุมหน้าที่ความรับผิดชอบ ขอบเขตของงาน และข้อจำกัดที่จำเป็น โดยเฉพาะในตำแหน่งที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลสำคัญหรือการแข่งขันทางธุรกิจ การกำหนดเงื่อนไขให้สอดคล้องกับลักษณะงานจริง จะสามารถให้นายจ้างสามารถบังคับใช้สิทธิได้อย่างถูกต้องหากเกิดข้อพิพาทในอนาคต

2. การกำหนดเงื่อนไขเรื่องการทำงานซ้อนและการแข่งขันอย่างเหมาะสม
นายจ้างควรกำหนดนโยบายหรือข้อสัญญาเกี่ยวกับการทำงานซ้อน (Moonlighting) และการไม่แข่งขันกับบริษัท (Non-Competition) ให้ชัดเจน โดยระบุว่าพนักงานสามารถหรือไม่สามารถรับงานอื่นใดได้บ้าง รวมถึงขอบเขต ระยะเวลา และลักษณะของการแข่งขันที่ถือว่าเป็นการฝ่าฝืนสัญญา การกำหนดเงื่อนไขเหล่านี้อย่างเหมาะสมและไม่เกินสมควร จะสามารถให้ข้อสัญญามีผลบังคับใช้ได้จริงตามกฎหมาย และลดโอกาสในการตีความที่คลุมเครือ

3. การอบรมพนักงานเกี่ยวกับจริยธรรมและผลประโยชน์ทับซ้อน
การสร้างความเข้าใจให้พนักงานตระหนักถึงหน้าที่ ความรับผิดชอบ และจริยธรรมในการทำงาน เป็นอีกหนึ่งกลไกสำคัญในการป้องกันปัญหา นายจ้างควรมีการอบรมหรือสื่อสารอย่างสม่ำเสมอเกี่ยวกับเรื่องผลประโยชน์ทับซ้อน การรักษาความลับทางธุรกิจ และผลทางกฎหมายที่อาจเกิดขึ้นหากฝ่าฝืนข้อตกลง การให้ความรู้แก่พนักงานอย่างชัดเจน จะสามารถลดข้ออ้างเรื่องความไม่เข้าใจ และส่งเสริมวัฒนธรรมองค์กรที่โปร่งใสและมีความรับผิดชอบ

4. การมีที่ปรึกษากฎหมายดูแลด้านแรงงานอย่างต่อเนื่อง
การมีทนายความหรือที่ปรึกษากฎหมายด้านแรงงานคอยให้คำแนะนำอย่างต่อเนื่อง จะสามารถให้นายจ้างสามารถปรับปรุงสัญญา ระเบียบ และนโยบายต่าง ๆ ให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลงของกฎหมายและสภาพธุรกิจ ที่ปรึกษากฎหมายยังสามารถสามารถประเมินความเสี่ยง วางแนวทางป้องกันข้อพิพาท และให้คำแนะนำเชิงกลยุทธ์ก่อนเกิดปัญหา ซึ่งย่อมดีกว่าการแก้ไขเมื่อเกิดข้อพิพาทขึ้นแล้ว

โดยสรุป การป้องกันปัญหาพนักงานรับงานให้กับบริษัทคู่แข่ง ไม่ได้อาศัยเพียงการควบคุมหรือการลงโทษเท่านั้น แต่ต้องอาศัยการวางระบบทางกฎหมายที่รัดกุม การสื่อสารที่ชัดเจน และการมีผู้เชี่ยวชาญด้านกฎหมายคอยดูแลอย่างใกล้ชิด เพื่อให้องค์กรสามารถดำเนินธุรกิจได้อย่างมั่นคงและยั่งยืนในระยะยาว

ปรึกษาทนายความ คือทางออกที่ปลอดภัยที่สุดสำหรับนายจ้าง

กรณีพบพนักงานในบริษัทรับงานให้กับคู่แข่ง เป็นเรื่องที่มีความละเอียดอ่อนทั้งในแง่กฎหมายแรงงานและการบริหารบุคคล การดำเนินการโดยไม่รอบคอบอาจทำให้นายจ้างกลายเป็นฝ่ายเสียเปรียบหรือถูกฟ้องกลับได้

ดังนั้น การปรึกษาทนายความตั้งแต่เริ่มต้นจะสามารถให้นายจ้างเข้าใจสิทธิ หน้าที่ และแนวทางการจัดการปัญหาได้อย่างถูกต้อง เหมาะสม และลดความเสี่ยงทางกฎหมายในระยะยาว เพราะในปัญหาด้านแรงงาน การตัดสินใจที่ถูกต้องตั้งแต่แรก คือกุญแจสำคัญในการปกป้องผลประโยชน์ขององค์กรอย่างแท้จริง

พนักงานทำให้ระบบบริษัทเสียหาย นายจ้างฟ้องยังไงให้เข้ามาตรา 12/1 นายจ้างมีสิทธิแค่ไหน?

ในยุคที่ทุกธุรกิจต้องพึ่งพาระบบคอมพิวเตอร์ ฐานข้อมูล และเทคโนโลยีในการดำเนินงาน ความเสียหายจาก “ข้อมูลสูญหาย” หรือ “ระบบถูกทำลาย” ไม่เพียงแต่กระทบต่อการทำงานประจำวันเท่านั้น แต่ยังอาจสร้างผลกระทบทางธุรกิจมูลค่ามหาศาล เช่น สูญเสียลูกค้ารายใหญ่ เสียดีลสำคัญ หรือทำให้ชื่อเสียงองค์กรเสียหาย

แต่หากเหตุการณ์นี้เกิดจากพนักงานภายในบริษัทเอง โดยเฉพาะในกรณีที่ลูกจ้างไม่พอใจนายจ้าง แล้วจงใจทำให้ระบบเสียหาย กรณีแบบนี้นายจ้างจะสามารถดำเนินการทางกฎหมายอย่างไรได้บ้าง?
และจะฟ้องอย่างไรให้เข้ากับ มาตรา 12/1 ของพระราชบัญญัติว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ พ.ศ.2550?

ลูกจ้างทำให้ระบบคอมพิวเตอร์ของบริษัทเสียหาย

สมมติว่า นาย A เป็นพนักงานฝ่าย IT ของบริษัทหนึ่ง ซึ่งมีหน้าที่ดูแลระบบฐานข้อมูลลูกค้า หลังจากเกิดความขัดแย้งกับผู้บริหาร นาย A เกิดความไม่พอใจและใช้สิทธิ์การเข้าถึงระบบ (Access) ของตนเองลบข้อมูลฐานลูกค้าออกจากระบบ พร้อมเปลี่ยนรหัสผ่านให้ผู้อื่นเข้าใช้งานไม่ได้

ผลลัพธ์คือ ข้อมูลลูกค้าหายไปทั้งหมด ดีลมูลค่าหลายล้านบาทต้องล่ม และบริษัทต้องหยุดชะงักการดำเนินงานชั่วคราว ความเสียหายนี้ไม่ใช่แค่เรื่อง “ข้อมูลหาย” แต่ส่งผลต่อชื่อเสียงและความน่าเชื่อถือของบริษัทโดยตรง

กรณีแบบนี้ถือเป็นการกระทำความผิดทางคอมพิวเตอร์โดยลูกจ้างของบริษัทเอง ซึ่งเข้าข่ายตาม มาตรา 12/1 แห่งพระราชบัญญัติว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ฯ

เข้าใจ “มาตรา 12/1” ให้ชัดเจนก่อนฟ้อง

อ้างอิงตามพระราชบัญญัติว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2560

มาตรา 12 ถ้าการกระทำผิดตามาตรา 5 มาตรา 5 มาตรา 7 มาตรา 8 หรือมาตรา 11 เป็นการกระทำต่อข้อมูลคอมพิวเตอร์หรือระบบคอมพิวเตอร์ที่เกี่ยวกับการรักษาความปลอดภัยของประเทศ ความปลอดภัยสาธารณะ ความมั่นคงในทางเศรษฐกิจของประเทศ หรือโครงสร้างพื้นฐานอันเป็นประโยชน์สาธารณะ ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่หนึ่งปีถึงเจ็ดปี และปรับตั้งแต่สองหมื่นบาทถึงหนึ่งแสนสี่หมื่นบาท

ถ้าการกระทำผิดตามวรรคหนึ่งเป็นเหตุให้เกิดความเสียหายต่อข้อมูลคอมพิวเตอร์หรือระบบคอมพิวเตอร์ดังกล่าว ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่หนึ่งปีถึงสิบปี และปรับตั้งแต่สองหมื่นบาทถึงสองแสนบาท

ถ้าการกระทำผิดตามมาตรา 9 หรือ มาตรา 10 เป็นการกระทำต่อข้อมูลคอมพิวเตอร์หรือระบบคอมพิวเตอร์ตามวรรคหนึ่ง ต้องระวางโทษจำคุกตั้งแต่สามปีถึงสิบห้าปี และปรับตั้งแต่หกหมื่นบาทถึงสามแสนบาท 

นายจ้างสามารถดำเนินการอะไรได้บ้าง?

เมื่อเกิดเหตุการณ์ลักษณะนี้ นายจ้างสามารถดำเนินการได้ทั้งทางแพ่ง และทางอาญา ดังนี้

1. ดำเนินคดีอาญาตามมาตรา 12/1

นายจ้างสามารถเข้าแจ้งความต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจ โดยนำหลักฐาน เช่น

  • Log การเข้าใช้งานระบบ
  • หลักฐานการลบหรือแก้ไขข้อมูล
  • พยานบุคคล หรืออีเมล/ข้อความที่แสดงเจตนาทำลายระบบ

เพื่อให้เจ้าหน้าที่ดำเนินคดีในข้อหา “ทำให้ข้อมูลคอมพิวเตอร์ของผู้อื่นเสียหายโดยมิชอบ” ตามมาตรา 12/1 ได้โดยตรง ซึ่งมีโทษจำคุกไม่เกิน 5 ปี หรือปรับไม่เกิน 100,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

2. ฟ้องเรียกค่าเสียหายทางแพ่ง

นอกจากคดีอาญาแล้ว นายจ้างยังสามารถฟ้องเรียกค่าเสียหายทางแพ่งจากพนักงานได้ด้วย เช่น

  • ค่าสูญเสียโอกาสทางธุรกิจ
  • ค่าซ่อมแซมระบบหรือกู้ข้อมูล
  • ค่าชื่อเสียงและความน่าเชื่อถือที่เสียไป

ทั้งนี้ต้องสามารถพิสูจน์ให้ศาลเห็นได้ว่า ความเสียหายดังกล่าวเกิดจากการกระทำโดยตรงของพนักงานคนดังกล่าว

3. ดำเนินการทางวินัยแรงงาน

หากยังอยู่ในสถานะลูกจ้าง บริษัทสามารถดำเนินการทางวินัย เช่น เลิกจ้างโดยไม่จ่ายค่าชดเชย เนื่องจากเป็นการกระทำผิดร้ายแรงตามมาตรา 119 แห่งพระราชบัญญัติคุ้มครองแรงงาน พ.ศ. 2541 ซึ่งระบุว่า

“ลูกจ้างที่กระทำความผิดอย่างร้ายแรงต่อหน้าที่ หรือจงใจทำให้นายจ้างได้รับความเสียหาย นายจ้างมีสิทธิโดยชอบธรรมในการเลิกจ้างโดยไม่ต้องจ่ายค่าชดเชย”

การพิสูจน์ “เจตนา” เป็นหัวใจสำคัญของคดี

คดีประเภทนี้ ศาลจะพิจารณาจากเจตนา (intent) ของพนักงานเป็นสำคัญ
หากเป็นเพียงความประมาทเลินเล่อ เช่น ทำข้อมูลหายโดยไม่ตั้งใจ หรือระบบพังจากความผิดพลาดทางเทคนิค อาจไม่เข้าองค์ประกอบของมาตรา 12/1

แต่หากมีพฤติการณ์ที่แสดงว่า

  • ตั้งใจลบข้อมูล
  • ปิดกั้นการเข้าถึงระบบ
  • หรือแก้ไขไฟล์สำคัญให้ใช้งานไม่ได้

พฤติการณ์เหล่านี้ย่อมเป็น “เจตนาทำให้เสียหาย” ซึ่งเข้าข่ายความผิดตามกฎหมายแน่นอน

ข้อควรระวังของนายจ้าง

แม้บริษัทจะได้รับความเสียหายอย่างรุนแรง แต่การดำเนินการใด ๆ กับพนักงานต้องอยู่ในขอบเขตของกฎหมายแรงงานด้วย
เช่น การเลิกจ้างต้องมีหลักฐานชัดเจน และดำเนินการตามขั้นตอน เพื่อไม่ให้กลายเป็นคดีฟ้องกลับในภายหลัง

นอกจากนี้ การเข้าถึงบัญชีส่วนตัวของพนักงานโดยไม่มีคำสั่งศาล อาจเข้าข่ายละเมิดสิทธิส่วนบุคคลได้เช่นกัน
ดังนั้น การเก็บรวบรวมพยานหลักฐานควรให้ทนายผู้เชี่ยวชาญเข้ามาดำเนินการตรวจสอบตั้งแต่ต้น

ทำไมต้องมีทนายร่วมดำเนินการตั้งแต่แรก?

เพราะคดีลักษณะนี้เป็นคดีที่เกี่ยวพันทั้ง

  • กฎหมายอาญา (ทำให้ระบบคอมพิวเตอร์เสียหาย)
  • กฎหมายแพ่ง (เรียกค่าเสียหาย)
  • และ กฎหมายแรงงาน (สิทธิของลูกจ้าง)

หากนายจ้างดำเนินการผิดขั้นตอน เช่น เลิกจ้างไม่ถูกต้อง หรือฟ้องโดยไม่มีหลักฐานเพียงพอ อาจทำให้เรื่องซับซ้อนและเสียเปรียบทางกฎหมายได้ในภายหลัง

นายจ้างอย่าเพิ่งหาทางออกเอง ปรึกษาทนายก่อนดีที่สุด

เมื่อเกิดเหตุพนักงานทำให้ระบบคอมพิวเตอร์ของบริษัทเสียหาย ไม่ว่าจะด้วยเจตนาหรือความโกรธชั่ววูบ
สิ่งสำคัญที่สุดคือ “อย่ารีบตัดสินใจเอง” เพราะคดีลักษณะนี้เกี่ยวพันหลายกฎหมาย และลูกจ้างยังคงได้รับความคุ้มครองตามกฎหมายแรงงาน

การปรึกษาทนายความตั้งแต่ต้น จะสามารถทำให้นายจ้างประเมินได้ว่า

  • จะดำเนินคดีในข้อหาใด
  • ต้องเก็บหลักฐานแบบไหน
  • และควรฟ้องในลักษณะใดให้เข้ากับ “มาตรา 12/1” อย่างมีประสิทธิภาพ

สำนักงานกฎหมายวงศกรณ์ พร้อมให้คำปรึกษาและดำเนินคดีให้กับนายจ้างหรือบริษัทที่ได้รับความเสียหายจากการกระทำของพนักงาน โดยทีมทนายความผู้เชี่ยวชาญด้านคดีแรงงานและคดีคอมพิวเตอร์โดยเฉพาะ ปรึกษาทนายความ คลิก >>ติดต่อเรา<<

อย่าเพิ่งหาทางออกเอง ปรึกษาทนายก่อนทุกครั้ง เพื่อปกป้องสิทธิของบริษัทคุณให้ปลอดภัยที่สุด

พนักงานไม่พอใจ ลาออกแล้วลบ LINE กลุ่ม / LINE Official หรือทำลายข้อมูลคอมพิวเตอร์ นายจ้างทำอะไรได้บ้าง?

ในยุคที่การสื่อสารและการทำธุรกิจจำนวนมากผูกติดอยู่กับโลกออนไลน์ ปัญหาที่หลายบริษัทเริ่มพบเจอคือ พนักงาน ที่ลาออกไป อาจไม่เพียงแค่ยื่นใบลาออกและส่งมอบงานตามขั้นตอนเท่านั้น แต่บางครั้งกลับมีการลบ LINE กลุ่มงาน ลบ LINE Official ของบริษัท หรือแม้กระทั่งลบข้อมูลคอมพิวเตอร์ที่เกี่ยวกับการดำเนินธุรกิจ ซึ่งสร้างความเสียหายต่อองค์กรอย่างร้ายแรง

คำถามที่นายจ้างหลายคนกังวลคือ “หากเจอเหตุการณ์แบบนี้ บริษัทจะทำอะไรได้บ้าง?” บทความนี้จะมาอธิบายสิทธิของนายจ้างตามกฎหมาย แนวทางการจัดการ และเหตุผลว่าทำไมการปรึกษาทนายความจึงเป็นสิ่งสำคัญ

พนักงานกับหน้าที่ความรับผิดชอบต่อบริษัท

พนักงาน ไม่เพียงแต่มีหน้าที่ทำงานตามที่ได้รับมอบหมาย แต่ยังมีหน้าที่รักษาผลประโยชน์ของนายจ้าง รวมถึงการเก็บรักษาข้อมูล ทรัพย์สิน และเครื่องมือที่ใช้ในการทำงาน เช่น คอมพิวเตอร์ บัญชี LINE Official หรือเอกสารที่เกี่ยวข้องกับลูกค้าและธุรกิจ

เมื่อลาออก พนักงาน ยังคงมีความรับผิดชอบในการส่งมอบงาน และไม่ควรทำการใด ๆ ที่ก่อให้เกิดความเสียหายแก่บริษัท หากฝ่าฝืน นายจ้างสามารถใช้สิทธิตามกฎหมายได้

การลบ LINE กลุ่ม / LINE Official หรือข้อมูลบริษัท ถือเป็นความเสียหายอย่างไร?

ในยุคที่ธุรกิจพึ่งพาช่องทางออนไลน์เป็นหลัก ไม่ว่าจะเป็นการสื่อสารภายในทีม การติดต่อกับลูกค้า หรือการจัดเก็บข้อมูลสำคัญ “แพลตฟอร์มดิจิทัล” จึงเปรียบเสมือนทรัพย์สินที่มีคุณค่าไม่ต่างจากทรัพย์สินทางกายภาพของบริษัท ดังนั้น เมื่อพนักงานที่ไม่พอใจลาออกไปแล้ว ลบ LINE กลุ่ม, LINE Official หรือแม้กระทั่งข้อมูลคอมพิวเตอร์ของบริษัท ย่อมก่อให้เกิดความเสียหายโดยตรง ทั้งต่อการทำงาน การสื่อสาร ความน่าเชื่อถือ และรายได้ของกิจการ

เพื่อให้เห็นชัดเจนมากขึ้น ลองพิจารณาความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นในแต่ละกรณีดังนี้

1.การลบ LINE กลุ่มงาน – LINE กลุ่มมักใช้สำหรับการประสานงานภายใน หากถูกลบอาจทำให้ประวัติการทำงานหายไป ส่งผลต่อการสื่อสารและติดตามงาน

2.การลบ LINE Official – สำหรับหลายธุรกิจ LINE Official คือช่องทางหลักในการติดต่อกับลูกค้า การลบหรือตัดสิทธิ์การเข้าถึงอาจทำให้สูญเสียลูกค้า ความน่าเชื่อถือ และรายได้

3.การลบข้อมูลคอมพิวเตอร์ – หาก พนักงาน ลบไฟล์ ข้อมูลลูกค้า หรือเอกสารสำคัญ ถือเป็นการทำลายทรัพย์สินดิจิทัลของบริษัท ซึ่งก่อให้เกิดความเสียหายเชิงธุรกิจโดยตรง

นายจ้างมีสิทธิทำอะไรได้บ้าง?

1. ดำเนินการทางแพ่ง

นายจ้างสามารถฟ้องเรียกค่าเสียหายจาก พนักงาน ได้ หากพิสูจน์ได้ว่าการกระทำ เช่น การลบ LINE Official หรือไฟล์คอมพิวเตอร์ ทำให้บริษัทเกิดความเสียหายเป็นตัวเงิน เช่น สูญเสียลูกค้า สูญเสียรายได้ หรือมีค่าใช้จ่ายในการกู้ข้อมูล

2. ดำเนินการทางอาญา

การลบหรือทำลายข้อมูลคอมพิวเตอร์โดยไม่ได้รับอนุญาต อาจเข้าข่ายความผิดตาม พระราชบัญญัติว่าด้วยการกระทำความผิดเกี่ยวกับคอมพิวเตอร์ พ.ศ. 2550 (แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ. 2560)

  • มาตรา 9: การทำให้ข้อมูลคอมพิวเตอร์ของผู้อื่นเสียหาย ใช้งานไม่ได้ หรือถูกเปลี่ยนแปลง ถือเป็นความผิด มีโทษปรับและจำคุก
  • มาตรา 10: การกระทำที่ทำให้ระบบคอมพิวเตอร์ของผู้อื่นเสียหาย ก็มีความผิดเช่นกัน

หากเป็นกรณีการลบ LINE Official ที่ถือเป็นทรัพย์สินทางธุรกิจ นายจ้างสามารถแจ้งความดำเนินคดีอาญาได้

3. การดำเนินการทางแรงงาน

หากการกระทำเกิดขึ้นก่อน พนักงาน จะพ้นสภาพจากการเป็นลูกจ้าง เช่น ระหว่างช่วงเวลาบอกเลิกสัญญา นายจ้างสามารถใช้สิทธิตามกฎหมายแรงงาน เช่น การเลิกจ้างโดยไม่จ่ายค่าชดเชย หรือการเรียกร้องค่าเสียหายตามสัญญาจ้างงาน

ความเสี่ยงหากนายจ้างไม่ดำเนินการ

หากปล่อยปละละเลย การกระทำเหล่านี้อาจส่งผลกระทบอย่างร้ายแรง เช่น

  • สูญเสียฐานลูกค้าและโอกาสทางธุรกิจ
  • สูญเสียข้อมูลสำคัญที่มีผลต่อกลยุทธ์องค์กร
  • กระทบต่อชื่อเสียงและความน่าเชื่อถือในสายตาของคู่ค้าและลูกค้า

ดังนั้น นายจ้างไม่ควรมองข้ามการปกป้องสิทธิของตนเอง

เหตุผลที่ควรปรึกษาทนายความ

แม้นายจ้างจะมีสิทธิทางกฎหมาย แต่การดำเนินการเองอาจซับซ้อน ทั้งในเรื่องการพิสูจน์หลักฐาน การตีความกฎหมาย และการฟ้องร้องในศาล การปรึกษาทนายความผู้เชี่ยวชาญจะสามารถทำให้นายจ้างหรือเจ้าของธุรกิจมีทางออกของปัญหาเหล่านี้ได้ดังนี้

1.ประเมินสถานการณ์ – ทนายความจะสามารถวิเคราะห์ว่ากรณีเข้าข่ายความผิดทางแพ่งหรืออาญา รวมถึงแนวทางที่มีโอกาสสำเร็จมากที่สุด

2.รวบรวมหลักฐาน – การเก็บบันทึกการสนทนา แคปหน้าจอ หรือประวัติการใช้งานคอมพิวเตอร์ ต้องทำอย่างถูกต้องเพื่อใช้เป็นหลักฐานในชั้นศาล

3.ดำเนินคดีอย่างเป็นระบบ – ทนายความสามารถยื่นฟ้อง แทนที่นายจ้างจะเสียเวลาเรียนรู้กระบวนการทั้งหมดเอง

4.ลดความเสี่ยงผิดพลาด – การตีความกฎหมายผิดพลาดอาจทำให้นายจ้างเสียเปรียบในคดี การมีผู้เชี่ยวชาญให้คำปรึกษาย่อมลดความเสี่ยงได้

แนวทางป้องกันไม่ให้เกิดปัญหาซ้ำ

นอกจากการดำเนินการทางกฎหมายเมื่อเกิดเหตุแล้ว นายจ้างควรมีมาตรการป้องกัน เช่น

  • กำหนดนโยบายการใช้ LINE Official หรือข้อมูลคอมพิวเตอร์อย่างชัดเจน
  • จำกัดสิทธิ์การเข้าถึงข้อมูลเฉพาะเท่าที่จำเป็น
  • มีการสำรองข้อมูล (Backup) อย่างสม่ำเสมอ
  • ระบุข้อกำหนดในสัญญาจ้างงานเกี่ยวกับการส่งมอบข้อมูลและห้ามทำลายข้อมูลของบริษัท

รับมือทุกปัญหาพนักงานด้วยความมั่นใจ ปรึกษาสำนักงานกฎหมายวงศกรณ์

เมื่อ พนักงาน ลาออกแล้วทำการลบ LINE กลุ่ม ลบ LINE Official หรือทำลายข้อมูลคอมพิวเตอร์ของบริษัท การกระทำเหล่านี้ไม่ใช่เพียงการไม่ส่งมอบงานตามหน้าที่ แต่ยังอาจเข้าข่ายความผิดทางแพ่งและอาญา นายจ้างมีสิทธิฟ้องร้องเรียกค่าเสียหาย และดำเนินคดีตามกฎหมายได้

👉 หากคุณเป็นนายจ้างที่เผชิญปัญหาลักษณะนี้ อย่าปล่อยให้บริษัทต้องเสียเปรียบหรือสูญเสียผลประโยชน์โดยไม่จำเป็น การปรึกษาทนายความผู้เชี่ยวชาญคือทางออกที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพที่สุด คลิก >>ติดต่อเรา<<

Line @ คลิก! โทรหาเรา คลิก!